Serander.Net | Karadeniz Kültürü... Karadeniz tarihi, kültürü ve folkloru!

Pzt10232017

Son GüncellemeCts, 25 Şub 2017 8pm

Back Buradasınız: Ana Sayfa Karadeniz Kültürü Kültür & Sanat Trabzonlu Şair Baba Salim'in Son Şiirleri

Trabzonlu Şair Baba Salim'in Son Şiirleri

Eski Trabzon

Trabzonlu halk şairi Baba Salim [Öğütçen] (1887-1956),  1940’lı yıllarla, 1950’li yılların başında, Trabzon’da  çıkan  Halk, Yeni Yol gazetelerinde ve diğer birkaç yerel yayında şiirler yayınlamıştır.

Bu şiirlerinde Baba Salim, daha çok günlük sosyal, iktisadi ve siyasi olaylar üzerinde durmuştur. Örneğin pahalılıktan yakınmış, hamsinin bol çıkmasına sevinmiş, az çıkmasına üzülmüş, Kore Harbi ve diğer dünya olayları hakkında bilgiler vermiş, yorumlar yapmıştır. Şiirlerin taşlama türünde olanları da vardır. Zaten Baba Salim, mizah duygusu yüksek bir halk şairi olarak tanınmaktadır.

Daha önceki bir yazımızda da değindiğimiz gibi, Baba Salim, 1950’li yılların başında Trabzon’dan ayrılmış, önce Eskişehir’e gitmiş, oradan da 1954 yılında İstanbul’a taşınmıştır. Baba Salim, ömrünün son yıllarını İstanbul’da geçirmiştir. Baba Salim İstanbul’da, 18 aralık 1954-7 Ekim 1955 tarihleri arasında Demokrat Baba adlı bir gazete çıkarmıştır. 11 sayı yayınlanmış olan bu gazete daha çok siyasi ve o günün iktidarı Demokrat Parti’yi destekleyen bir gazetedir. Baba Salim son şiirlerini bu gazetede yayımlamıştır.

Baba Salim hakkında Baba Salim Divanı adlı bir yüksek lisans tezi hazırlamış olan Elif Şebnem Kopya’nın derlemesinde Demokrat Baba’dan söz edilmediği gibi, orada yayımlanmış olan şiirler de Baba Salim Divanı’na alınmamıştır. (Elif Şebnem Kobya, Baba Salim Divanı, Karadeniz Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü’nde  yüksek lisans tezi,  Trabzon, 2008, 816 s. ) Biz burada, Baba Salim’in son şiirlerini yayınlayarak hem duyurmak, hem de kolay ulaşılır hale getirmek istedik.

BABA SALİM SAHNEDE

Üçüncü defadır sahneye çıktın
Seninçin çok büyük kıymettir BABA.
Demokrat Baba’da bayrağı diktin
Gayen hep vatana hizmettir BABA.

Mektep kapısına el uzatmadın
Zenginlik balından asla tatmadın
Yine öyle iken hiç boş yatmadın
Çalışmak insana sünnettir BABA.

Dünyada hiçbir şey değildir çetin
En kötü zamanda olmalı metin
Mania tanımaz azmin savletin
Sözlerin elbette hikmettir BABA.

Dolaşma devranın sen hülyasiyle
Yükselme kimsenin iltimasiyle
Demokrasimizin çalışmasiyle
Bugün her yerimiz cennettir BABA.

Yurt için sıtkile sarıl kaleme
Sen azminden şaşma bakma aleme
Halka nafi olsun her bir kelime
Milletin ne büyük millettir BABA.

Elbet evlatların tutar elinden
Köhne kuşağını atar belinden
Ah çıkar sazının her bir telinden
Daima çektiğin mihnettir BABA.

Çok şanlı milletin daim var olsun
Dünyalar durdukça payidar olsun
Aziz vataniyle bahtiyar olsun
O vatan ki Türk’e cennettir BABA. (Demokrat Baba, Sayı: 1)

DÜŞTÜ

Çok şükür ki bu sene kış yerine yaz düştü
Kömürcünün ağzına hindi düştü kaz düştü

Odun depo edenler milyoner oldu yahu
Bol bol para yerine kasaya poyraz düştü.

Mübarek palamut da kasapları sarsıttı
Mercan gözlü hamsi de bu sene çok az düştü.

Vurguncuyla muhtekir tamam faaliyette
Bu kurnaz heriflere sivrisinek saz düştü.

Çocuk erkek kadın kız işrete döküldüler
Sanma ki bir taraftan buna itiraz düştü.

Gitgide büyümekte Formoza tehlikesi
Şu komünist Çinliler ne de hilebaz düştü.

Amerikan amuca sopaya yapıştı mı
Göreceksin ey BABA kubbe düştü tas düştü. (Demokrat Baba, Sayı: 4)

DÜŞTÜ

Soğuklar bastırınca kalplere keder düştü
Baksanıza havalar ne de derbeder düştü.

Ete vurmak çok çetin yanaşılmaz kasaba
Züğürtlükten uşaklar ben düştüm peder düştü.

Çok şükür sebze ucuz balık da bol çıkınca
Ne yalan söyleyeyim gözümüze fer düştü.

Vurguncuyla harp ettik çiftçi ile cenkleştik
Bir çok sahada yine onlar muzaffer düştü.

Altmış yıldır felekle çarpışırım sanmayın
Kahpe dünyada bana bir karışçık yer düştü.

Geçinmek kaygusu yok kimselerde vesselam
Şimdi bilin modaya bilezik kemer düştü.

Katır yavru doğurmuş horoz da yumurtlamış
Bizim atın da BABA sırtından semer düştü. (Demokrat Baba, Sayı: 5)

DÜŞTÜ

Yaz yanaştı uşaklar üstümüze dağ düştü
Menekşeler açınca yüreklere yağ düştü

Kış çıktı da palamut hala devam ediyor
Öyle benzer semadan başlarına ağ düştü.

Geçen senenin kışı ne kadar korkunç idi
Nice insanlar düştü ağaç düştü bağ düştü.

Ne yalan söyleyeyim Vita yağı çıkalı
Dizlere kuvvet geldi gözlere çırağ düştü.

Her an ilerlemekte iktisadi cephemiz
Bundan sonra züğürtlük bizden çok irağ düştü.

Hükümet hazırlıyor vurguncuya sopayı
Muhtekirle vurguncu zannetme ki sağ düştü.

Kıymetli valimizin üstün çalışmasıyla
Bu yaz da İstanbul’a yaşanacak çağ düştü. (Demokrat Baba, Sayı: 6)

DÜŞTÜ

Bugünler İstanbul’a çok güzel bir yaz düştü
Pazarları kırlarda davul zurna saz düştü.

Ehli zevk durmaz artık yaşayacak semt arar
Heyhat bizim kasaya bilakis poyraz düştü.

Kahpe dünya böyledir kimi ekmek bulamaz
Kimisinin şansına taze dolmuş kaz düştü.

Kadının şapkasını almış başından kaçmış
Bak ahlaksız herife ne kadar yobaz düştü.

Esiyormuş dünyada bir antlaşma havası
Bundan hür milletlere çok tatlı bir haz düştü.

Balık yemeden geçti çirozlaştı mübarek
Hamsi de İstanbul’a bu sene çok az düştü.

İstifçiyle muhtekir her gece et yiyorlar
Elbetteki onlara sivrisinek saz düştü.  (Demokrat Baba, Sayı: 8)

AVARE-MU

Her tarafta bir ses var
Yayıldı her diyare
Yediden yetmişine
Avare-mu avare.

Sokaklardan her geçen
Meyhanelerde içen
Nal yapan kumaş biçen
Avare-mu avare.

Mahallede çocuklar
Duvarlarda böcekler
Barlarda kahpeçikler
Avare-mu avare.

Evlerde de bayanlar
Bu modaya uyanlar
Uykudan uyananlar
Avare-mu avare.

İstifçi bahtiyarlar
Herkes bunu ayarlar
Yetmişlik ihtiyarlar
Avare-mu avare.

Dairede memurlar
Kadınlar  erler kızlar
Hepsi de bunu derler
Avare-mu avare. 

Vapurlarda yolcular
Kaçakçılar kolcular 
Sahada futbolcular
Avare-mu avare. 

Hepsinin de bu lafı
Başka söz değil kafi
Gemicisi esnafı
Avare-mu avare. 

Tiyatrodaki kızlar
Garpten gelen yıldızlar
Vurguncular hırsızlar
Avare-mu avare. 

Ey BABA sen de söyle 
Niçin durursun böyle
Kemanla utla neyle
Avare-mu avare.  (Demokrat Baba, Sayı: 9)

Dr. Mustafa DUMAN

Her hakkı saklıdır. Yazarının ve Serander.Net'in izni olmaksızın alıntı yapılamaz, kullanılamaz. Bilgi için: Bu e-posta adresi spam robotlarından korunuyor. Görebilmek için JavaScript etkinleştirilmelidir.

* Dr. Mustafa Duman'ın Trabzonlu Halk Şairi Baba Salim'in Son Şiirleri isimli yazısı daha önce Kıyı Kültür Sanat Dergisi, Sayı: 271'de yayımlanmıştır.  (Mayıs-Haziran 2011), s. 44-47.

Karadeniz Folkloru (Halk Bilim)

Karadeniz Tarihi

Karadeniz Tarihi

Karadeniz Tarihi
Karadeniz Tarihi ile ilgili en geniş bilgiler Serander.Net'te!

Karadeniz Folkloru (Halk Bilim)

Karadeniz Folkloru (Halk Bilim)
Karadeniz Halk Kültürü ile ilgili bilmedikleriniz Serander.Net'te!

Gezi & İnceleme

Karadeniz Gezi & İnceleme
Karadeniz hakkında Gezi İnceleme yazılarıyla çok şey bulacaksınız.

Karadeniz Türküleri

Karadeniz Türküleri
Karadeniz Türküleri ile ilgili en geniş bilgiler Serander.Net'te!

Röportaj ve Söyleşiler

Röportaj & Söyleşi
Röportajlarımız ve Söyleşilerimizi keyifle okuyacaksınız...